SIĞ SU BAYILMASI

SIĞ SU BAYILMASI

Vücudumuzda solunumu sağlayan birçok mekanizma bulunmaktadır. Bunlardan en belirleyici olanı kandaki kısmi karbondioksidin kısmi basıncıdır. Kandaki karbondioksidin kısmi basıncı belli bir değere ulaştığında beyin nefes al komutu verir ve nefes alınır. Bu değer istemli olarak soluk tutmanın üst sınırıdır. Ancak vücuttaki karbondioksidin kısmi basıncına ait başlangıç değeri az olursa bu noktaya ulaşmak gecikir. Vücuttaki karbondioksit kısmi basıncının başlangıç değerini düşürmenin yolu derin ve sık solumaktır. Soluma hızını ve derinliğini artırmak hiperventilasyon olarak adlandırılır. En basit hiperventilasyon sık ve derin soluyarak yapılır.

Sığ Su bayılması, sığ su bayılması nedir, Senkop nedir, Hipervantilasyon nedir, Mehmet Avadan, Mehmet Avadan yazıları, Peter Salvatore Hiperventilasyon ile soluk hızını ve derinliğini artırarak kandaki karbondioksit kısmi basıncı azaltılabilir. Küçük karbondioksit kısmi basıncı ile başlanan bir serbest dalışta soluk almak için dalgıcı zorlayacak karbondioksit kısmi basıncına daha geç ulaşılır.

Atlanmaması gereken karbondioksit artarken oksijenin de paralel olarak azaldığıdır. Kandaki oksijenin kısmi basıncı 25 mm Hg’nin altına düşmesi halinde bilinç kaybı kaçınılmazdır. Ancak uzun süreli nefes tutmalarda oksijen kısmi basıncı 25 mm Hg’nin altına düşmeden karbondioksit kısmi basıncı üst sınıra yükselir ki bu da bir sorun yaşanmamasının nedenidir. Hiperventilasyon ile başlangıçtaki karbondioksit kısmi basıncı çok çok düşürüldüğünde oksijen kısmi basıncı 25 mm Hg’nin altına düşmüş olabilir. 1 atm basınç altında yapılan hiperventilasyonlarda bilinç kaybı nadiren görülür. Bunun nedeni nefes alma ihtiyacımızın tek belirleyicisinin karbondioksit miktarındaki artışın olmamasıdır. Oksijen kısmi basıncının tehlike sınırına düşmesiyle de beyin nefes al komutu vererek nefes almayı sağlayabilir. Bu çok önemli bir ayrıntıdır. 1 atm ortamda hiperventilasyon ile dalıştan hemen önce yapılan hiperventilasyon arasındaki farkı bu ayrıntı yaratır. Dalışla birlikte artan basınç vücuttaki oksijenin kısmi basıncını da artırır. Hiperventilasyon nedeniyle karbondioksidin kısmi basıncı düşmüş ve nefes alma isteği uzaklaşmıştır. Derinliğe bağlı olarak oksijen kısmi basıncı da yükseldiğinden gene nefes alma isteği söz konusu olmamaktadır. Uzun süre sualtında kalan serbest dalgıç oksijen ihtiyacı duymaz ancak çıkışa başladığında kandaki oksijenin kısmi basıncı hızla düşer. Oksijenin tehlike sınırının altına düşmesiyle de serbest dalgıç bilincini kaybeder.

Yüzeye doğru yükselmeyle birlikte oksijenin kısmi basıncının da hızla düşmesi sığ su bayılmalarına neden olduğu gibi dalgıcın vücudunda karbondioksit de birikir. Derinlerde uzun süre kalabilmesine rağmen dalgıç yüzeye yaklaştığında bayılabilir. Bayılma söz konusu olmasa dahi dalgıç uzun süre başağrısı çekebilir.

Dalgıç hiperventilasyon yapmadan önce bilinci yerindeyken nasıl olsa bir sorun olduğunda çıkarım diye düşünürse de bu doğru değildir. Bilinç kaybı sıklıkla hiç bir uyarı gözlenmeden olur. Bundan sonra da dalgıcın düşünmesi, durumu değerlendirmesi ve karar vermesi mümkün olmaz.

Sığ su bayılması genellikle iddiacı, mücadeleci dalgıçlarda gözlenir. Kendini kanıtlama ihtiyacından doğduğu düşünülür. Bu noktada dalgıcın kendini ve sınırlarını bilmesi önemlidir.

İyi Dalışlar,

Yazı: Mehmet Avadan

Sualtı Dünyam

2017 © Copyright by Peter Salvatore